Volgens velen zitten we midden in de economische recessie. Steeds meer mensen praten over een soort interbellum. Na de laatste oorlog komt er een volgende. Dus daar zitten we nu tussen. Het lijkt er op dat we ons dat nu pas bewust worden.

In een interbellum doet iedereen zijn best om door te gaan. De een doet net alsof er niets aan de hand is: carpe diem, een dag niet gefeest is een dag niet geleefd. De ander sombert over het wegvallen van zekerheden waar hij zijn hele leven in geloofd heeft. Een vaste baan, een zeker pensioen. Het geloof wankelt. De economische ontkerkelijking is begonnen.

Hoogleraren doen hun best om de gelovigen in de kerk te houden door de regels wat aan te passen aan de wereld 2.0. Zie bijvoorbeeld de oratie van professor Hilbers (Nyenrode 21 oktober). Door strengere spelregels komt de financiële sector onder controle en krijgen we de boel weer als vanouds, zo lijkt zijn sturende opvatting te zijn. We kunnen het hopen, maar weten doen we het niet.

De aangrijpende pinguïns (winnende foto The Guardian) zijn onderweg in barre omstandigheden. Zij kunnen ook niet in de toekomst kijken, weten niet wat er komt. Een groot deel van de populatie zal de bestemming niet bereiken, maar toch zetten ze door. Het mooie van de pinguïn is zijn zorgzaamheid voor de ander. In termen van leiderschap is het de dienende leider die er voor de ander wil zijn. Juist die eigenschap is in barre tijden het meest gewenst.